U celom svetu 11. decembar se obeležava kao Međunarodni dan planina, ustanovljen pre tri godine od strane Generalne skupštine UN. Ove godine tema je «Upravljanje planinskim biodiverzitetom za bolje živote». Tim povodom, o planini Goliji, parku prirode i rezervatu biosfere piše Jelena Gligorić.
 Golija je jedan od 211 rezervata prirode u svetu.Uredbom vlade Srbije 2001.g je proglašena parkom prirode, a u jesen iste godine UNESKO je proglašava za rezervat biosfere, prvi na teritoriji tadašnje Jugoslavije. Ovaj sertifikat omogućio je Goliji da se njeni proizvodi reklamiraju kao retkosti rezervata biosfere.To je najviša planina jugozapadne Srbije čiji se vrh zove Jankov kamen i ima visinu od 1833. m. Ne zna se tačno otkuda naziv Golija, ali ova planina je sve osim gola – pitoma, bogata šumom, posebno četinarima, livadama i pašnjacima. Poseban doživljaj predstavlja poseta Dajičkom jezeru na 1500 m visine u oblasti netaknute prirode.
Lepote Golije porede se sa Švajcarskom i prostiru se na više od 53 hiljade hektara. Ima izvanredne terene za smučanje i predstavlja idealno područje za razvoj kako letnjeg tako i zimskog turizma.
Planina je okićena najrazličitijim vrstama biljnog sveta među kojima se ističe relikt i endemit golijski javor.Prema procenama ekologa flora ove planine čini četvrtinu ukupnog biljnog sveta u Srbiji koju čuvaju gorštačka domaćinstva iz 30 sela. Nekada je tu živelo mnogo više meštana, sada ih ima oko 10 hiljada, uglavnom starijih koji se bave poljoprivredom, uzgajaju čuveni ivanjički krompir, zatim jabuke, maline, šljive. Na livadama ima i raznovrstnog lekovitog bilja.
 U delu planine koji se zove Bele vode, verovatno zbog obilja izvora koji penušaju i bele se, razvijena je prerada pečuraka – lisičarke i vrganja koje se izvoze. Uzimajući u obzir činjenicu da dolaze iz rezervata biosfere kilogram se prodaje za stotinu i više evra.
Golija ima i svoju kulturnu baštinu koju čine srednjevekovni manastiri Studenica i Sopoćani koji su upisani u Listu svetske kulturne baštine i prirodnih retkosti. U podnožju planine je gradić Ivanjica kroz koji protiče reka Moravica poznata po kamenom mostu sa početka prošlog veka koji predstavlja najveći jednolučni most na Balkanskom poluostrvu. |
